Δευτέρα 30 Ιανουαρίου 2012

Ευκτική...

Ενεργητική φωνή βαρύτονων ρημάτων : Οριστική – Ευκτική

Δεν ξεχνάμε ότι η ευκτική στα αρχαία χρησιμοποιείται  για να δηλώσει:
1.    Ευχή, επιθυμία, προτροπή (μτφ μακάρι να)
2.    Τη σκέψη του ομιλητή
3.    Κάτι που γινόταν κατ επανάληψη στο παρελθόν
4.    Σε ευκτική επίσης μπαίνουν τα λόγια κάποιου (σε πλάγιο λόγο) όταν αυτός που τα μεταφέρει δεν παίρνει θέση για την ορθότητά τους.



   

Δευτέρα 23 Ιανουαρίου 2012

Πόσα ξέρεις για το έπος;

Τετάρτη 11 Ιανουαρίου 2012

Απρόσωπη σύνταξη


Η απρόσωπη σύνταξη

Στα νέα Ελληνικά χρησιμοποιούμε καθημερινά απρόσωπα ρήματα κι εκφράσεις πχ. Πρέπει, αξίζει, μπορεί επιτρέπεται, απαγορεύεται, βρέχει, είναι κρίμα κ.ά. Έχουν υποκείμενο ως α) πρόταση β) αφηρημένο ουσιαστικό ή γ)εννοείται
Στα αρχαία Ελληνικά
Απρόσωπα ονομάζονται τα ρήματα που χρησιμοποιούνται στο γ' ενικό πρόσωπο και δε δέχονται ως υποκείμενο πρόσωπο ή πράγμα.

χρή (= πρέπει),
δε (= πρέπει, είναι ανάγκη, αρμόζει)
μέλλει (= πρόκειται, είναι πιθανό, είναι ορισμένο),
πρέπει
προσήκει (= αρμόζει, ταιριάζει)
συμβαίνει
συμφέρει
φαίνεται
στι - νεστι - πάρεστι (= είναι δυνατό
γχωρε (= επιτρέπεται)
νδέχεται
λέγεται
δοκε (= φαίνεται καλό, αποφασίζεται)
νομίζεται
μολογεται

Απρόσωπες εκφράσεις σχηματίζονται:

α) από το ρήμα στ και ένα αφηρημένο ουσιαστικό ή το ουδέτερο επιθέτου ή μετοχής:
γαθόν στι (= είναι καλό), χρήσιμόν στι
ναγκαον ή νάγκηστί
θαυμαστόν/ καλόνστι
κίνδυνός στι /χαλεπόν στι ( είναι δύσκολο)
ξιόν στι (= αξίζει) ῥᾴδιόν στι (= είναι εύκολο)
δεινόν στι (= είναι φοβερό, παράλογο)
δέον στ (= πρέπει)
δέος στ (= υπάρχει φόβος)
δλον στ/σαφές/ φανερόνστι
δίκαιόν στι / νόμος στ εκός στι (= είναι φυσικό)

β) από το ρήμα χει και ένα τροπικό επίρρημα:
ναγκαίως χει (= είναι αναγκαίο)
ρκούντως χει (= αρκεί)
δεινς χει (= είναι φοβερό)
ε χει (= είναι καλό)
κακς χει (= είναι κακό)
καλς χει (= είναι καλό, σωστό)
ρθς χει (= είναι σωστό, ορθό)
ῥᾳδίως χει (= είναι εύκολο) κ.ά.

Ποιο είναι το υποκείμενο των απρόσωπων ρημάτων ή των απρόσωπων εκφράσεων;
Το υποκείμενό τους μπορεί να είναι:
α) άναρθρο απαρέμφατο
β) δευτερεύουσα πρόταση (ειδική, πλάγια ερωτηματική ή ενδοιαστική)
Αρκετά συχνά δίπλα στο απρόσωπο ρήμα ή στην απρόσωπη έκφραση υπάρχει ένας προσδιορισμός σε πτώση δοτική, που δηλώνει το πρόσωπο στο οποίο αναφέρεται το απρόσωπο ρήμα και ονομάζεται δοτική προσωπική.

Σύνταξη σε απρόσωπα ρήματα βήμα – βήμα

1ο Βήμα: Βρίσκουμε και κυκλώνουμε το απρόσωπο ρήμα
2ο Βήμα: Βρίσκουμε και υπογραμμίζουμε το απαρέμφατο (Αυτό είναι το υποκείμενο του απρόσωπου ρήματος).
3ο Βήμα: ψάχνουμε να βρούμε μία αιτιατική, η οποία θα είναι το υποκείμενο του απαρεμφάτου ή μία δοτική, την οποία μετατρέπουμε σε αιτιατική και αυτή θα είναι το υποκείμενο του απαρεμφάτου.


δόκει τ Κύρ πορεύεσθαι ἄνω. Δηλαδή: Ο Κύρος αποφάσισε να πορευτεί προς τα πάνω

δόκει ( Απροσ Ρήμα) 
πορεύεσθαι ( τελικό απαρεμφατο υποκείμενο του δόκει)
τ Κύρ (Γίνεται τόν Κύρον αιτ Υποκείμενο του πορεύεσθαι)